Noticias

   
 

 

Esta página se actualiza periodicamente con las noticias relacionadas con el Certame Literario de Piñor.

Te recomendamos que visites esta sección si quieres estar puntualmente informado.

 
Presentación Presentacion
Escuela de Música
Banda de Música
Charanga dos Escachapeitos
Majorettes de Ourense
Corales
Rondallas
Bandas y Grupos De Gaitas
Otros Grupos
Noticias
Galería de Fotos
Consultar actuaciones
Descargas
Enlaces
 
FOTOGRAFÍAS E HISTORIAS
certame

FOTOGRAFÍAS E HISTORIAS

(1º premio. Categoría A -participantes mayores de 19 anos-. Ano 2000)

Bieito Sotelo, forxador de historias e prodixioso fabulista, rexentaba un pequeno establecemento de fotografía nun afastado recuncho dunha vila galega. Como o nome e a ubicación do seu negocio nada fan á verdade deste relato, silenciarei ámbalas dúas circunstancias. Si direi, en cambio, que foi nese reducido local onde Bieito, aínda neno, aprendeu do seu pai a alquimia da cor. E alí foi onde comprendeu, máis cedo que tarde, que unha imaxe non vale o que mil verbas.

Incansable lector de Pondal e Baroja en libros de prestado, nesas obras consumiu a súa infancia e boa parte da súa mocidade, albergando a secreta ambición de se converter nun home de acción. Mais a vida quixo recluílo naquel negocio modesto, rodeado de metros e metros de película velada, lonxe das apaixonantes aventuras que cobizara cando novo. E así pasaron os días, un tras outro, ata que, pechado no cuarto escuro, entre revelador, paro e fixador, Bieito advertiu a súa ignota habilidade para a fantasía. Mentres examinaba os centos de fotos alleas que cada xornada pasaban polas súas mans, decatouse de que aquelas imaxes acochaban unha historia que el podía –e mesmo debía- descubrir.

Non tardou en ser coñecido a don de Bieito, que gustaba de narrarlles anécdotas ós seus clientes. Coa súa portentosa imaxinación, o mesmo fabricaba un pasado que un presente, unha escusa que unha razón. Encol do mostrador da tenda, estendía as instantáneas –tiña milleiros- e rescataba delas historias fascinantes. Nun momento dado, detíñase e dicía “click” para que os seus interlocutores tivesen constancia do intre en que fora inmortalizada a escena que daba pé ó relatado.

Semanas antes de clausura-lo negocio no que gastara a súa vida, Bieito regaloume unhas cantas fotos e outras tantas historias. Liquidaba o xénero: película, papel, cámaras, filtros… Liquidaba, tamén, as súas historias. “Toma”, dixo. E referiume catro momentos de catro vidas coa mesma parsimonia coa que antes referira outros moitos. “¿Qué historias son estas que contas, Bieito?”, preguntei. “Son ausencias”, respostou. E entendín entón que aquel home engurrado e falangueiro, próximo á xubilación, estaba feito de dúas ausencias: a ausencia dunha vida real que non soñara e a ausencia dunha vida soñada que non vivira.

Levei comigo as catro fotos –un tanto dispares- e mailas catro historias. As fotos durmiñan agora nun álbum, adheridas ás súas follas de cartón. As historias de Bieito cóntoas de seguido. Ó meu xeito, si, anque procurando ser fiel ó seu…

Foto nº. 1: O AFOGADO.

A multitude congrégase ó redor do cadáver que dous mariñeiros recuperaron das augas (CLICK) “É o irlandés”, sentencia alguén. “A verdade é que se lle parece moito”, fala outra voz. “Non hai dúbida: é Patrick. Ninguén sabe del dende hai dúas semanas”.

O irlandés chegou ó pobo unha mañá do mes de abril. Instalouse nas inmediacións do mercado e alí, sentado nun tallo de madeira, tocaba o violín a cambio dunhas moedas. Non tardou en se facer querer. As xentes coñecían o seu nome e a súa historia. Sabían que era dublinés e que estaba aqueixado dunha enfermidade fatal. Cando pasaban á súa beira, saudábano e deitaban algún diñeiro no seu chapeu raído. El agradecía o xesto e interpretaba unha melodía calquera. E sempre soaba triste, moi triste.

Ó chega-lo serán, Patrick refuxiábase na taberna do peirao. Sentaba a unha mesa, prudentemente afastado do barullo e ceaba. Ás veces, o propietario ofrecíalle unha xerra de cervexa e el, en correspondencia, tocaba algunhas pezas ó violín. E sempre soaban tristes, moi tristes. Algúns dos siareiros preguntábanlle por iso. “É a saudade –explicábase el-. Sei que me está matando”.

Foi unha daquelas noites cando Patrick descubriu entre os presentes a un compatriota. É certo que non eran poucos os mariñeiros irlandeses que pasaban por aquela taberna, pero Patrick recoñeceuse naquel rapaz. Tería a súa mesma idade e asemellábase ó mozo san que el fora noutros tempos. Achegouse a el e convidouno a cervexa. Conversaron un bo anaco mentres bebían a ganancia diaria do violinista. Xa de madrugada, antes de se despediren, Patrick pediulle un favor. Alguén oíu como dicía que aquilo non era un engano e que só quería que os seus pais conservasen a ilusión de sempre.

Ó día seguinte, voltaron a encontrarse. O mariñeiro entregoulle as fotos de estudio que lle tiraran aquela mañá. Patrick inspeccionounas durante algúns segundos. “Así era eu”, dixo cun sorriso nos beizos. O seu compatriota aprobou aquela afirmación cun aceno da cabeza. Charlaron algo antes de se diciren adeus. “Xa nunca nos veremos –falou Patrick-. Os dous imos lonxe. Ti volves á casa –emocionouse ó lembra-la amada Eire- e eu, por así dicilo, tamén regreso ó lugar de onde veño”. Fíxose o silencio e os dous amigos fundíronse nunha aperta.
Aquela foi a derradeira vez que viron a Patrick con vida. Ninguén sabe que aconteceu despois. Algúns veciños dixeron que oíran un violín de madrugada. “Era o irlandés”, afirmaron sen ningún xénero de dúbida. Tamén souberon dicir que aquelas notas soaban moito máis tristes do habitual.

Días máis tarde, en Dublín, os pais de Patrick recibiron as fotografías. “Este é o noso fillo: forte e ben parecido”, dixo a súa nai ó velas. “Si, esa ledicia é …”. Embargado polo entusiasmo, o seu pai non atopou a palabra e a oración quedou inconclusa. Paradoxicamente, a palabra era “inconfundible”.

Foto nº. 2: A ATERRAXE DE PITERPÁN.

Ábrese a porta e o Piterpán, sentado ó carón da fiestra, asústase. Viste un pixama verde, un cinto de coiro e un faldón de follas secas. Do cinto ten presa unha espada de madeira. E no fardel que leva ás costas acocha varias copias do Solemne Manifesto Ológrafo que redactou no sanatorio e un carné expedido polas autoridades do País do Nunca Xamais.

El sabe que as xentes cren que está tolo e que rin maliciosamente ó velo pasar. Sinálano co dedo e fan mofa da súa condición de neno fantástico. Algúns mesmo o deteñen pola rúa para dicirlle que viron a Wendy Darling na compaña do malvado Capitán Garfo. Pero el sabe que todo o fan por envexa e que, nalgures, Wendy agárdao para se-la súa nai e maila de tódolos nenos perdidos. Iso si: nai ficticia, porque a el non lle gustan as nais de verdade. Leuno nun libro cando era neno –máis neno, claro- e vivía no orfanato. Alí dicía que a Peter Pan –así é como se escribe o seu nome no inglés de Inglaterra- non lle gustaban as nais porque a súa tíñao esquecido. E se o dicía o libro será verdade, porque os libros non menten e el non acabou no orfanato por casualidade.

-Piterpán, déixate de lerias que non che son horas para andar de troula –fala dende a porta o médico que veu buscalo a esta casa en ruínas-. Son as dúas e media e estasme a dar unha noite que non vexas… -á súa beira, un celador sostén unha camisa de forza-. Carallo, Piterpán…

-Non volverei contigo, Garfo. Nunca volverei contigo, estúpido. Ti ódiasme polo da túa man e por iso quéreste vingar de min, ¿non é? Pois nunca me atraparás…

O médico limpa co pano da man as pingas de suor que lle esvaran pola faciana.

-Pepe, ti dirás que facemos –fálalle ó celador-. A min é a primeira vez que se me escapa o tolo este. Co Espiderman teño experiencia, pero este… Carallo, non sei por onde nos pode saír este.

-Quizais pola fiestra.

-Carallo, Pepe, cala e non sexas gafe, que deste agardo o peor… Porque para salta-lo muro do patio e gabear ata aquí fan falta collóns…

Mentres conversan, o Piterpán recita algunhas liñas do seu Solemne Manifesto Ológrafo, escrito con letra de cartilla Rubio nº. 7:

-… E que ninguén che roube, neno, o soño que gardas baixo a cama, a ledicia do seis de xaneiro, a impaciencia de quen agarda a un rato xeneroso que ama os sorrisos desdentados e troca dentes por xoguetes…

Cando Pepe se achega, o Piterpán brande a súa espada de madeira e abre a fiestra.

-Non me collederedes…

-Piterpán, non te tires que te matas…

-Eu sei voar…

-Non te tires…

Demasiado tarde. O Piterpán pega un chimpo, disposto a saír voando rumbo ó País de Nunca Xamais, pero algo falla e vai bater contra a marquesiña da parada do bus. (CLICK) Médico e celador baixan prestos a socorrelo. Cando chegan, o Piterpán dóese de todo o corpo.

-Dixémoscho, Piterpán –fala Pepe.

-O que acontece –escúsase o neno cincuentón entre mostras de dor- é que non trouxen os pos de Campaíña. Por certo, Garfo –facendo un gran esforzo, vólvese cara o doutor-, ten coidado cos picores da entreperna, non vaia ser que morras desangrado por te rascares.

O aludido solta unha gargallada ó tempo que axuda a meter ó enfermo na ambulancia.

-¡Que fulano o Piterpán! –comenta.

-¡E que muller a Campaíña! –engade o celador.

Foto nº. 3: CONVERSA TELEFONICA.

Recupera algunhas moedas do seu bolso, introdúceas na cabina e segue a conversar. (CLICK) Fala con María. Quizais da súa fuxida…

Foi tres ou catro días atrás. Mesmo pode que cinco. Acabóuselle o amor. O amor, o tabaco e a pasta de dentes. Disto último tomou nota nalgures. Ó primeiro preferiu non darlle maior importancia. Mais fíxose a noite –unha noite fría e sinistra- e sabéndoo tan preto, por primeira vez en tantos anos, botouno de menos. Velou o seu sono un incerto número de horas –non lembra cantas- e, á fin, amenceu abrazada a el. Pugnou entón por desasilo e, cando o conseguiu, correu cara a ducha. Abriu a billa e a auga da mañá caeu sobre ela con caracolesca lentitude. Mentres se enxaboaba, fixo memoria de cantas veces imaxinara o día da súa voda… E non conseguiu lembralas todas.

Vestiuse rapidamente e procurou unha maleta. Puxo dentro o imprescindible: o seu cepillo de dentes, algunhas camisetas, uns vaqueiros gastados, os CDs de The Beatles e a ilusión de quen fuxe cara unha nova vida. Ergueu a maleta no aire e comprobou que casa non pesaba. O que si lle pesaba era a conciencia por se ir así. Escribiulle unha nota e foi cara o armario para contempla-lo seu vestido, branco e radiante coma a virxindade que extraviara na adolescencia. Despois, volveuse e tomou a lista da compra.

Na estación mercou un billete. “Que me leve lonxe”, dixo. O vendedor, tralo cristal, axitou a cabeza e tendeulle un a calquera parte. Ás 08:37, con retraso, chegou o seu tren. Subiu de inmediato, temendo que fose a deixala en terra. Ocupou unha praza ó carón da fiestra. Mentres se alonxaba da cidade, reflexionou sobre o que viña de facer. Imaxinou ós seus pais e ós pais do seu ex. “Xa cho dicía eu: esta filla nosa…” “Se é que cho advertimos: esa tolainas, porque é unha tolainas…” Imaxinou, tamén, ó crego que, á maneira dun Catedrático de Universidade, escribía nun formulario: “Non presentada”. Riu un bo anaco e despois durmiu o resto do camiño.

Ó chegar, alugou unha habitación e saíu a dar unha volta. De súpeto, detívose ante un supermercado. Colleu unha cesta e foi cara a sección de droguería. “Pasta de dentes”, buscou. Cando a atopou, meteu a man no peto e tomou a lista da compra. Leu: “Roberto, marcho. Encárgate de devolve-los regalos e desfaite das miñas cousas.” Sorprendida pola súa torpeza, sorriu con dentes sucios.

A moitos quilómetros de alí, Roberto xa comprendera. Choraba amargamente. Onda el, encol da cama, unha nota que dicía: “Pasta de dentes. Tabaco.”

Foto nº. 4: TARDE NO PARQUE

Un parque. Un banco ó pé dunha árbore da que xa só penden unhas cantas follas. O outono levou o resto para tece-la alfombra ocre que cubre o chan e que un xardineiro regordecho de aspecto afable tenta desfacer coa axuda dun rastro.

Un neno sostén entre as súas mans unha caracola mariña. Ós poucos, achégaa ó oído e adiviña no seu interior o rumor lonxano das ondas que baten contra o litoral. Imaxina o neno que alí dentro puxo Deus un anaco de mar. Un mar bravo sucado por piratas e corsarios. Un mar preñado de tesouros que dormen, para sempre, no seu fondo. Un mar azul…

De súpeto, o rapaz decátase de que non lembra o azul. Vólvese cara a súa nai e pregúntalle: “Mamá ¿como é o azul?” Despois, agacha a cabeza, apesarado, e descúlpase dicindo: “É que esquecín o azul”. A nai pásalle a man polo pelo revolto e atráeo cara si. “Azul, Pedriño, é o ceo do verán, os ollos da avoa, a casa de don Florencio, as pastas da libreta de matemáticas, o cabalo de cartón que che trouxeron os reis…” O neno escóitaa con atención, coma se repasase mentalmente todas aquelas realidades. (CLICK) A nai prosegue a enumeración: “…o papel pintado do salón, a túa cunca do almorzo,…” O neno interrómpea subitamente e míraa sen mirala. “E o mar, mamá. ¡O mar é azul!” A nai asinte e enxuga unha bágoa co dorso da man. Lembra, tal vez, o desgraciado accidente.

O neno, namentres, toma a caracola, que fixera a un lado, e asómase ás historias que acocha no seu seo. Soña ser Xonás no ventre da balea, ou o pequeno Jim na illa do tesouro, ou o capitán Ahab perseguindo a Moby Dick… Dende a borda dun barco calquera contempla o mar en calma e sorrí. De socato, levántase unha lene brisa que arrastra consigo pequenas gotas de océano. O seu soño é tan real que case pode sentilas… “Veña, Pedriño, temos que marchar”, fala a súa nai mentres abre o paraugas. “¿Por qué?” pregunta el desgustado. “É tarde e comeza a chover”. O neno incorpórase e recolle as súas cousas. Sobre o banco xa só queda unha folla seca, pequeno retallo de outono.

“¡Deica mañá, Uxío!”, despídense case ó unísono o neno e maila súa nai. O xardineiro abandona por un intre o seu labor. “¡Adeus, Pedriño! ¡Adeus, señora!”. Despois ve como se alonxan tomados da man, como cada tarde. Sabe que, de camiño á casa, o neno voltará preguntar: “Mamá, ¿como é o azul?”. E a nai, con infinita paciencia, lembraralle como é o azul ou, por mellor dicir, que cousas son azuis. “… o ceo do verán, os ollos da avoa,…”. A nai repasará o mundo do seu fillo, pondo especial coidado en non esquecer nada. E, coma sempre, Pedriño dará fin ó seu discurso dicindo: “E o mar, mamá. ¡O mar é azul!”. A nai saberá, entón, que as súas verbas obraron, unha vez máis, o milagre. Terá conseguido que as cores que se apagaban no recordo do seu fillo cego cobren nova forza.

Cando xa os perdeu de vista, o xardineiro continúa retirando as follas caídas sen reparar na que descansa no banco de Pedriño. Unha folla si, pero non unha folla coma tantas outras. É unha folla azul. Azul coma o mar.


Pablo Vázquez Pereira. Ano 2000.










Escrito por Justo, el Martes, 07 de Diciembre 2010
Regreso
Print this Page

Enviar a un amigo

 

 

 

 
Musica

Copyright ©2003-2007 IBERSERVERS - Bienvenida -
Aviso Legal